Zinc Oxide และ Titanium Dioxide คืออะไร

ภาพกราฟิกประกอบบทความ Zinc Oxide และ Titanium Dioxide คืออะไร
เนื้อหาในบทความนี้
  1. สองชื่อนี้ทำหน้าที่อะไรในกันแดด
  2. Zinc Oxide ต่างจาก Titanium Dioxide อย่างไร
  3. อ่านฉลากแล้วรู้ประสิทธิภาพได้เลยไหม
  4. คำว่าแร่ธาตุหรือกายภาพบอกเรื่องผิวแพ้ง่ายไหม

สองชื่อนี้ทำหน้าที่อะไรในกันแดด

ซิงก์ออกไซด์และไทเทเนียมไดออกไซด์เป็นสารกรองรังสี UV ชนิดแร่ธาตุ จึงพบในผลิตภัณฑ์ที่เรียกว่า “กันแดดแบบกายภาพ” หรือ “กันแดดมิเนอรัล” อ่านเรื่องรังสี UV ได้ที่ แดดทำอะไรกับผิว

คำว่า “แบบกายภาพ” เป็นชื่อเรียกที่ใช้กันทั่วไป แต่ไม่ได้หมายความว่าสารทั้งสองทำงานด้วยการสะท้อนแดดอย่างเดียว งานศึกษาพบว่าการดูดซับรังสี UV เป็นกลไกสำคัญของสารทั้งสอง และยังมีการกระเจิงหรือสะท้อนแสงบางส่วนด้วย นึกภาพว่าเป็นสารกรองรังสีที่ทำให้รังสี UV ผ่านถึงผิวน้อยลง จะตรงกว่าเปรียบเป็นกระจกที่สะท้อนรังสีออกไปทั้งหมด

Zinc Oxide ต่างจาก Titanium Dioxide อย่างไร

ทั้งคู่เป็นคนละสาร มีชื่อที่ต่างกันบนรายการส่วนผสม และอาจใช้ตัวเดียวหรือใช้ร่วมกันในสูตรเดียวก็ได้ แต่ในผลิตภัณฑ์จริง การปกป้องจาก UVA และ UVB ขึ้นอยู่กับการออกแบบสูตรและผลทดสอบผลิตภัณฑ์ทั้งหมด จึงไม่ควรตัดสินว่าขวดหนึ่งปกป้องรังสีชนิดใดได้ครบหรือดีกว่าอีกขวดเพียงเพราะเห็นชื่อซิงก์ออกไซด์หรือไทเทเนียมไดออกไซด์

ถ้าเคยเห็นกันแดดบางชนิดทาแล้วดูขาวหรือเทา นั่นเป็นลักษณะที่อาจเกิดกับสูตรที่ใช้สารกรองแสงกลุ่มนี้ได้ แต่ไม่ใช่ว่าทุกสูตรจะทิ้งคราบแบบเดียวกัน ขนาดอนุภาค ส่วนผสมอื่น สีของสูตร และลักษณะผิวล้วนมีผลต่อสิ่งที่มองเห็น คราบขาวจึงไม่ใช่มาตรวัดว่าผลิตภัณฑ์ปกป้อง UV มากหรือน้อยอย่างแม่นยำ

อ่านฉลากแล้วรู้ประสิทธิภาพได้เลยไหม

รู้ได้เพียงว่ามีส่วนผสมที่ทำหน้าที่กรองแสงอยู่ ต้องแยก ชื่อสารกรองแสง ออกจาก ค่าการปกป้องของผลิตภัณฑ์สำเร็จรูป ค่า SPF เป็นข้อมูลจากการทดสอบเรื่องการปกป้องการไหม้แดด ไม่ใช่ตัวเลขบอกระยะเวลาที่อยู่กลางแดดได้ ส่วนคำว่าปกป้องทั้ง UVA และ UVB หรือ broad spectrum เป็นข้อมูลอีกส่วนหนึ่ง ฉลากผลิตภัณฑ์และหลักเกณฑ์ของแต่ละประเทศอาจใช้รูปแบบการแสดงข้อมูลต่างกัน

ลำดับส่วนผสมบนฉลากก็ไม่ใช่เครื่องคิดเลขสำหรับหาค่า SPF ต่อให้เห็นชื่อสองตัวนี้อยู่ใกล้ต้นรายการ ก็ยังไม่สามารถคำนวณค่าการปกป้องหรือเดาคุณภาพสูตรได้จากตำแหน่งเพียงอย่างเดียว ความหมายของตัวเลขนี้อ่านต่อได้ที่ SPF คืออะไร

คำว่าแร่ธาตุหรือกายภาพบอกเรื่องผิวแพ้ง่ายไหม

ชื่อประเภทไม่รับรองว่าจะไม่มีใครระคายเคืองหรือแพ้ เพราะผลิตภัณฑ์หนึ่งชิ้นมีส่วนผสมหลายอย่าง และความรู้สึกบนผิวแตกต่างกันไป แม้สารกรองแสงจะเป็นส่วนสำคัญของกันแดด แต่เนื้อผลิตภัณฑ์และส่วนผสมอื่นก็มีผลต่อประสบการณ์ใช้ การเห็นคำว่า “มิเนอรัล” จึงไม่ใช่คำวินิจฉัยว่าปลอดภัยสำหรับทุกสภาพผิว

สรุปคือ ซิงก์ออกไซด์และไทเทเนียมไดออกไซด์เป็นสองชื่อที่ควรรู้เมื่ออ่านฉลากกันแดดแบบกายภาพ ทั้งคู่ช่วยกรองรังสี UV แต่ชื่อสารเพียงอย่างเดียวไม่ได้บอกค่า SPF การปกป้อง UVA หรือผลที่ผิวของแต่ละคนจะได้รับ เรื่องความต่างของสองกลุ่มอ่านต่อที่ ครีมกันแดดแบบกายภาพกับแบบเคมีต่างกันอย่างไร

แหล่งข้อมูลอ้างอิง

  1. U.S. Food and Drug Administration — Sunscreen: How to Help Protect Your Skin from the Sun
  2. Cole และคณะ — Metal oxide sunscreens protect skin by absorption